B2C en mededinging nu ook van toepassing op KMO’s.

Dienen uw algemene voorwaarden aangepast te worden aan de nieuwe wet van 04.04.2019?

Hoogstwaarschijnlijk heeft u reeds iets opgevangen over de wet van 04.04.2019, zijnde de wet “houdende de wijziging van het Wetboek van Economisch Recht met betrekking tot misbruiken van economische afhankelijkheid, onrechtmatige bedingen en oneerlijke handelspraktijken tussen ondernemingen” (B.S. 24.05.2019).
 
De wet implementeert gekende principes uit het mededingingsrecht enerzijds en de marktpraktijken in de B2C-sector anderzijds in het algemene ondernemingsleven.
 
Zoals de titel het aangeeft, steunt deze wet op 3 peilers, dewelke ik u graag kort in chronologische volgorde van inwerkingtreding toelicht.



1. Oneerlijke marktpraktijken tussen ondernemingen – in werking vanaf 01.09.2019 
Er is een verbod ingevoerd van misleidende en agressieve marktpraktijken in een B2B-situatie.
 
Marktpraktijken zijn misleidend wanneer ze gepaard gaan met onjuiste informatie, onwaarheden en/of bedrieglijke presentatie van correcte feiten over het bestaan, de aard of de voornaamste kenmerken van een product,  over de prijs of prijsberekening, over de reikwijdte van de plichten van de onderneming en/of over de rechten en hoedanigheid van de andere onderneming, en een onderneming ertoe brengen om een besluit te nemen met betrekking tot een transactie dat ze anders niet had genomen.
Ook misleidende weglating valt hier onder.
 
In praktijk dient bv.  gelet op misleidende reclame omtrent de kenmerken van het product of de dienst alsook de mogelijkheden van verwarring, o.m. bij vergelijkende reclame.
 
Marktpraktijken zijn agressief wanneer een onderneming er door intimidatie, dwang of geweld wordt toe gebracht om een besluit te nemen met betrekking tot een transactie, dat ze anders niet had genomen.
 
2. Machtsmisbruik – in werking vanaf 01.06.2020
 
Vanaf 01.06.2020 is het ook voor ondernemingen, dewelke niet onder de noemer “dominante machtspositie” van de mededingingswetgeving ressorteren, verboden om misbruik te maken van een of andere vorm van economische afhankelijkheid van een andere onderneming, waardoor de mededinging kan worden aangetast op de betrokken Belgische markt of een wezenlijk deel ervan. De economische afhankelijkheid doet zich voor wanneer een “onderworpen” onderneming geen redelijk equivalent alternatief heeft, beschikbaar binnen een redelijke termijn en tegen redelijke bedragen, waardoor de “dominante” onderneming voorwaarden kan opleggen die zij in normale marktomstandigheden niet zou kunnen verkrijgen.
 
Er kan sprake zijn van dergelijk machtsmisbruik bij verkoopsweigering, het opleggen van onbillijke aan- of verkoopprijzen, het beperken van productie, het toepassen ten opzichte van economische partners van ongelijke voorwaarden bij gelijkwaardige prestaties en het sluiten van overeenkomsten afhankelijk maken van bijkomende prestaties die er geen verband mee houden. Eventuele klachten kunnen worden ingediend bij de Mededingingsautoriteit of de gewone rechtbank.
 
In praktijk zal bv. een verkoopsweigering met meer omzichtigheid dan vroeger dienen gemotiveerd te worden en zal dienen opgelet te worden bij verschillende aankoopmodaliteiten voor klanten met een gelijkwaardige aankooppolitiek.
 
3.  Onrechtmatige bedingen in overeenkomsten – in werking vanaf 01.12.2020
 
Alle bedingen die een kennelijk onevenwicht scheppen tussen ondernemingen, worden vanaf 01.12.2020 als onrechtmatig beschouwd en gesanctioneerd.
 
Bedingen kunnen daartoe worden beoordeeld aan de hand van de omstandigheden bij het sluiten van de overeenkomst, de algemene marktomstandigheden, …. maar er zijn ook lijsten van bedingen die uit hun aard onrechtmatig zijn en bedingen die tot bewijs van het tegendeel onrechtmatig zijn.
 
De automatisch onrechtmatige bedingen – de “zwarte” lijst - zijn deze die voorzien in een onherroepelijke verbintenis van de ene partij terwijl de andere partij kan kiezen of ze al dan niet haar contractuele plicht zal uitvoeren; deze die voorzien in het recht voor een partij om de overeenkomst zelf te interpreteren; deze die voorzien dat een partij geen verhaal kan uitoefenen in geval van betwisting en deze die in onvoorwaardelijke kennisname of aanvaarding van de algemene voorwaarden voorzien.
 
De bedingen dewelke onrechtmatig zijn tot bewijs van het tegendeel – de “grijze” lijst - , zijn deze die de onderneming het recht geven om eenzijdig de prijs of kenmerken te wijzigen zonder geldige reden of om een overeenkomst van bepaalde duur te verlengen zonder opgave van een redelijke opzegtermijn, die het economisch risico op één partij leggen indien dat normaliter bij de andere partij berust, die op ongepaste wijze de rechten van een partij beperken of uitsluiten ingeval wanprestatie door de andere partij, die partijen verbinden zonder redelijke opzegtermijn, die de onderneming ontslaan van haar aansprakelijkheid voor opzet en zware fout en deze die de bewijsmiddelen van de andere partij beperken.
 
De sanctie bestaat erin dat de verboden clausules nietig worden verklaard.
 
In praktijk zullen de nieuwe overeenkomsten en algemene voorwaarden aan deze criteria dienen getoetst te worden, waarbij alvast kan worden gedacht aan een audit van clausules van algemene voorwaarden omtrent de beperking van de aansprakelijkheid voor zware fout en de plicht van de klant (de overeenstemmende factuur) te betalen, ook al is er een gegronde klacht.

U kan ons steeds contacteren voor verdere informatie (Isabel.Goris@cgkadvocaten.be)

e31653ac-6bb2-41ef-8981-27978018bedc
c30123b5-affb-4ca5-9256-0f3f64be436c
ab1365f0-57ec-475b-926a-a5ca67f85419
CGK Advocaten • Paleisstraat 24 • 2018 Antwerpen
Tel: 03/286.76.60 • Fax: 03/286.76.61 • email Info@cgkadvocaten.be
GORIS, KIPS en MAES BVBA - BE0461.168.781  -   LEPERE ADVOCATEN BVBA - BE0875.340.173